Stanisław Kutrzeba (1876–1946), profesor historii ustroju i dawnego prawa polskiego w Uniwersytecie Jagiellońskim, sekretarz generalny, a następnie prezes Polskiej Akademii Umiejętności, był niewątpliwie jednym z tych historyków, w charakterystyce którego uprawnione jest użycie określenia „mistrz historiografii”. W jego bogatym dorobku naukowym, który liczy blisko pięćset pozycji, znajdują się rozprawy dotyczące niemal wszystkich epok historycznych, po meandrach których poruszał się z wielką swobodą i erudycją . Nazwisko Stanisława Kutrzeby najczęściej bywa jednak łączone z jedną z najgłośniejszych prac w dziejach polskich badań historyczno-prawnych, mianowicie Historią ustroju Polski w zarysie, która, opublikowana po raz pierwszy w 1905 r., a następnie kilkakrotnie uzupełniana przez autora (do 1917 roku ukazały się cztery wydania), stała się na ponad pięćdziesiąt lat podstawowym podręcznikiem uniwersyteckim w tym przedmiocie. Nie należy jednak zapominać, że początki drogi naukowej tego znakomitego historyka prawa wiążą się z dziejami średniowiecznego Krakowa. Stosunkowo krótki okres zainteresowania historią rodzinnego miasta zaowocował jednak kilkoma rewelacyjnymi pracami, w których Kutrzeba stworzył podwaliny pod nowoczesne badania nad historią społeczno-gospodarczą miast w Polsce przedrozbiorowej.
Spis treści:
Marcin Starzyński – Średniowieczny Kraków w badaniach Stanisława Kutrzeby
Finanse Krakowa w wiekach średnich
I.Źródła
II.Dochody
1.Własne dochody gminy
a.Z majątku
b.Z przedsiębiorstw
2.Monopole
a.Wagi i topnie
b.Schrottwagen
c.Postrzygalnie sukna
3.Opłaty
a.Opłaty administracyjne
b.Opłaty gospodarcze
4.Podatki
a.Podatki właściwe
b.Cła
5.Inne dochody
III.Wydatki
1.Wydatki na rzecz króla i królowej
a.Egzakcje i kary
b.Podwody
c.Zarząd ceł królewskich
2.Zarząd ogólny
a.Ratusz
b.Podróże rajców i posłańcy
c.Przyjęcia
3.Nadzór i bezpieczeństwo
a.Nadzór handlowy (affusores)
b.Nadzór ogniowy
c.Bezpieczeństwo
4.Porządek i komunikacje
a.Porządek
b.Komunikacje
5.Wygoda
a.Studnie
b.Wodociągi
c.Zegar
6.Dobroczynność
7.Zarząd skarbowy
a.Majątek gminy
b.Przedsiębiorstwa
c.Monopole
IV.Długi
V.Administracja finansów i kontrola
VI.Rozwój historyczny
Zakończenie: Pogląd na stosunki finansowe innych miast w Niemczech i Polsce
Dodatek. Tablice statystyczne
Handel Krakowa w wiekach średnich na tle stosunków handlowych Polski
Przedmowa
Wstęp
I.Drogi wiodące przez Kraków
II.Wielki handel
1.Stosunki handlowe z Flandrią i Prusami
2.Stosunki handlowe z Węgrami
3.Stosunki handlowe z Śląskiem i Niemcami
4.Stosunki handlowe z Lwowem i ze Wschodem
5.Charakter i ocena tego handlu
III.Handel krajowy
1.Kwestia ceł wewnątrz kraju
2.Handel solą
3.Handel suknem
4.Stosunki handlowe z miastami polskimi
5.Targ lokalny
IV.Organizacja handlu
1.Ustrój stanu kupieckiego
a.Przedsiębiorstwa handlowe
b.Związki dla poparcia handlu (kongregacja kupiecka – Hanza)
2.Formy stosunków handlowych
3.Ustrój targu
a.Obrona targu wobec obcych
b.Jarmarki i targi
4.Kontrola towaru, miar i wag oraz cen
Zakończenie
Seria Mistrzowie Historiografii
ISBN 978-83-60448-77-9, format A5, wyd. I, Kraków 2009
Podmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktu: Wydawnictwo Avalon, ul. Żmujdzka 6 B, 31-426 Kraków (PL), adres e-mail: redakcja@wydawnictwoavalon.pl